Monday, July 14, 2014

Hoàng Sa – nỗi đau mất mát

Tôi mới xem xong bộ phim “Hoàng Sa – nỗi đau mất mát” (1) do André Menras Hồ Cương Quyết thực hiện. André không phải là người xa lạ trong “cộng đồng” những người quan tâm đến Hoàng Sa – Trường Sa. Ông là người có mặt trong các cuộc biểu tình chống Tàu ở Sài Gòn. Ông còn là một người nói tiếng Việt thông thạo, và viết báo rất hay. Bộ phim “Hoàng Sa – nỗi đau mất mát” được thực hiện từ năm 2011, nhưng bị lực lượng an ninh Sài Gòn ngăn cản không cho trình chiếu. Tuy nhiên, nay thì bộ phim được cho trình chiếu! 

Rút lại 60 bài báo của một tác giả!

Chuyện hi hữu xảy ra với tập san khoa học có tên là Journal of Vibration Control (JVC) do tập đoàn Sage xuất bản (1). Thủ phạm là Chen-Yuan Chen, Phó Giáo sư khoa máy tính, [Đại học] National Pingtung University of Education. Cách lường gạt là ông Chen đệ trình bài báo cho JVC, và vì tập san thường yêu cầu tác giả phải liệt kê 4-6 chuyên gia bình duyệt, nên Chen tạo ra hàng trăm chuyên gia với địa chỉ email (dĩ nhiên là gmail, yahoo, hotmail), và y lấy 4-6 người trong danh sách y có trong tay. Dĩ nhiên, hàng trăm chuyên gia đó chính là Chen-Yuan Chen. Nói cách khác, Chen-Yuan Chen đóng vai chuyên gia bình duyệt cho bài báo của chính mình! Với “chiêu” lừa đó, Chen công bố khá nhiều bài trên JVC.

Sunday, July 13, 2014

Bằng cấp của các bộ trưởng Việt Nam, China, Mĩ, và Úc

Khoảng 2 năm trước, do tính tò mò, tôi đếm số thành viên nội các VN, Mĩ và Úc, và so sánh trình độ học vấn qua bằng cấp của họ. Kết quả cho thấy 13/26 người có bằng tiến sĩ (www.tuanvietnam.net/2010-08-08-trinh-do-hoc-van-bo-truong). Nhân dịp thấy một danh sách thành viên Nội các mới, tôi đếm lại và so sánh với các nước China, Mĩ và Úc. Kết quả tóm lược trong bảng dưới đây cho thấy vài xu hướng thú vị.

Ngôn ngữ ngoại giao "mới" của Tàu

Tôi mới viết một bài cho Asiasentinel.com, bàn về loại ngôn ngữ mất lịch sự của các quan chức Tàu. Tàu muốn trở thành cường quốc nhưng hình như họ rất bất an. Hễ ai nói gì không theo quan điểm của họ thì họ phùng mang trợn mắt nói lại cứ như dân giang hồ (thật ra, dân giang hồ còn lịch sự hơn quan chức Tàu).

Ngôn ngữ của Tàu: xưa và nay

Ngẫm nghĩ lại việc báo chí của Tàu cộng gọi Việt Nam là một “đứa con trai hoang đàng” kể cũng thú vị nhưng không ngạc nhiên. Thú vị là vì lần đầu tôi nghe họ dùng kiểu ví von này, mà hình như trước đây họ chưa bao giờ đề cập. Không ngạc nhiên là vì (a) các quan chức Tàu cộng vốn đã quen với thói xấc láo và vô giáo dục, và (b) thái độ nhũn nhặn của phía VN. Tôi nghĩ chính vì thái độ của VN mà Tàu lấn lướt tới và khinh thường VN.

The Paracel-Spratly dispute: No room for misinterpretation

Đọc bài trên tờ China Daily của cái tay nhà nghiên cứu Ling Dequan làm tôi thấy bực mình vì tính khiếm nhã và ngụy biện. Vì thế tôi đã viết vài dòng để trước là giải toả lồng ngực :-) và sau là giải thích cho tác giả thấy sự vô lí trong bài. Tôi đã bài viết dưới đây cho China Daily, nhưng tôi không hi vọng báo của Tàu cộng sẽ đăng. Vì vậy gửi lên đây để chia sẻ cùng các bạn một cách phản bác nó. 

Công hàm của ông Phạm Văn Đồng

Một trong những di sản đau buồn nhất của các lãnh tụ cộng sản ở VN là cái công hàm (*) của ông Phạm Văn Đồng (PVĐ) gửi cho ông Chu Ân Lai vào ngày 14/9/1958. Có người nặng lời nói rằng đó là một công văn “bán nước”, nhưng cũng có người bình tĩnh hơn nói rằng công văn đó chẳng có giá trị pháp lí. Công văn ngắn nhưng có thể nói là tai hại này đã được Tàu cộng dùng làm một trong những chứng cứ để giành chủ quyền hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Phản bác luận điểm của Tàu cộng như thế nào?

Đọc bài gọi là “phản biện” của ông Trần Công Trực (1) tôi thấy có phần hời hợt và thiếu tính thuyết phục. Những điểm trình bày trong bài viết có lẽ chỉ nói cho “phe ta” đọc cho vui mắt thôi, và tạo ấn tượng học thuật qua danh xưng. Nhưng đứng trên phương diện học thuật thì bài phản biện này chưa đạt chuẩn để lên võ đài tranh luận với các học giả Tàu. Đây chính là vấn đề của VN: chỉ thích nói cho nhau nghe, mà không phản bác đối phương một cách trực tiếp. Hệ quả là chính ta ru ngủ ta (hay có người nói là “tự sướng”).

Tranh luận về chủ quyền Hoàng Sa trên EuraReview.com

Một tranh luận rất thú vị trên EurasiaReview.com về vụ giàn khoan HD-981. Một bên là Sam Bateman, cựu thiếu tướng hải quân của Úc, và nay là Senior Fellow (chức danh cũ của tôi) thuộc Trường Đại học Công nghệ Nanyang (Singapore). Bên kia là chuyên gia IT Dương Danh Huy và Nhà hoá học Phạm Quang Tuấn thuộc Đại học New South Wales. Cả hai người là bạn tôi. Tôi tóm lược tranh luận dưới đây để các bạn theo dõi và học theo.

Tại sao quan chức Tàu thô lỗ?

Đọc những phát biểu của các quan chức Tàu cộng liên quan đến vụ giàn khoang tôi nghĩ ai cũng nhận ra một mẫu số chung: thô lỗ. Thật vậy, vài câu chuyện xảy ra gần đây (như trong Đối thoại Sangri-La) cho chúng ta thấy một số quan chức Tàu rất ư là mất lịch sự, thô lỗ, láo xược, đến độ chỉ có thể nói là ... mất dạy. Bài tản mạn này viết đã 2 năm trước nhưng thấy vẫn còn tính thời sự, và muốn post lại ở đây để lí giải tại sao họ tỏ ra mất dạy như thế.

Một đối phương quá xấu


Tôi nghĩ trong tất cả các đối thủ của Việt Nam trong quá khứ, China là một kẻ thù xấu xí nhất. Đối với Pháp và Mĩ, đối phó với họ không quá khó khăn vì họ vốn là những nước văn minh, sòng phẳng, quân tử, và tôn trọng những điều lệ và qui ước quốc tế. Nhưng với China thì hoàn toàn khác: từng là một kẻ thù nham hiểm, tráo trở, tiểu nhân, và lưu manh. Những sự việc xảy ra trong thời gian gần đây càng minh chứng cho điều đó, và cho thấy đối phó với một đối phương như thế trong thế giới văn minh là một điều rất nan giải.


Giàn khoan của Tàu và những ghi chép linh tinh tháng 5/2014

China (Tàu) đã quyết định đưa giàn khoan HD-981 vào vùng biển còn tranh chấp giữa ta và Tàu. Hành động của nhà cầm quyền Tàu cộng rõ ràng là một thách thức nghiêm trọng đến chủ quyền của Việt Nam. Tất cả chúng ta (người Việt) phải phản đối hành động này của Tàu. Ai làm được gì trong khả năng thì nên làm ngay. Nhưng điều đáng buồn là qua sự việc này, tôi ghi nhận một số điều không mấy gì vui …

Bánh mì thịt kiểu Việt Nam: muôn năm!


Tôi vẫn nghĩ (và từng nói) rằng bánh mì thịt kiểu VN sẽ là một cái “hit” thực phẩm trong tương lai (sau phở) trên thế giới. Sau đó có thể là các món liên quan đến bánh tráng (như gỏi cuốn, bì cuốn, bò bía). Hôm trước, báo New York Times khen bánh mì thịt làm hớp hồn người Mĩ. Nay báo Wall Street Journal (lại một tờ báo nổi tiếng) khen ổ bánh mì thịt kiểu VN. Nhưng ổ bánh mì thịt kiểu VN không cần ai khen thì nó vẫn ngon, chắc chắn ngon hơn cái bánh mì kẹp sandwich buồn chán, và chắc chắn có giá trị dinh dưỡng hơn cái hamburger của McDonald mà thiên hạ đang xếp hàng chờ mua.


Một thoáng Hàn Quốc


Tôi mới ghé qua Hàn Quốc (nước mà trước đây tôi quen gọi là “Đại Hàn”) mà tôi đã có ấn tượng đẹp về đất nước và con người ở đây. Ngay từ lúc ở phi trường và đi xe về khách sạn, tôi không ngớt ngạc nhiên về mức độ phát triển của Hàn Quốc. Những xa lộ như Mĩ nhưng đồng ruộng thì rất Hàn. Những so sánh cứ hiện trong đầu: cũng là người Á châu, cũng có nền văn hoá Khổng, cũng từng bị chia đôi vì ý thức hệ, cũng từng trải qua chiến tranh, hai dân tộc cũng có mức độ thông minh như nhau, v.v. vậy mà sau 30 năm Hàn Quốc trở thành một nước kĩ nghệ và văn minh, còn VN thì vẫn là một nước nghèo nàn và lạc hậu. Trong bài này tôi ghi lại một số cảm nhận rất cá nhân về Hàn Quốc trong thời gian ngắn lưu lại xứ sở này.


Bài Toán “con cừu và ông thuyền trưởng”


Thấy nhiều người bàn tán đề thi này nên tôi cũng tìm đọc cho biết. Hoá ra, đề thi khá ngắn: “Trên tàu thuỷ có 45 con cừu. 5 con bị rơi xuống nước. Hỏi ông thuyền trưởng bao nhiêu tuổi?” Không biết các bạn thì sao, chứ tôi thì không làm được bài này. Thật ra, tôi nghĩ câu hỏi chưa trình bày đủ thông tin để cho học sinh làm bài. (Tôi tự hỏi tại sao không là con heo, con gà, con ngựa, mà là cừu? Ý nghĩa con cừu ở đây là gì? Bao nhiêu học sinh VN ở dưới quê đã một lần thấy cừu?)


Về xếp hạng đại học Mĩ

Báo Người lao động (1) trích dẫn ý kiến của một chuyên gia giáo dục thuộc Đại sứ quán Mĩ nói rằng không nên quá tin vào các bảng xếp hạng đại học. Tôi nghĩ lời khuyên này đúng một phần. Đúng cho các nhà nghiên cứu, nhưng không đúng cho phụ huynh học sinh. Đối với phụ huynh VN thì các bảng xếp hạng đại của các tổ chức có uy tín là những tham khảo RẤT cần thiết. Rất cần thiết vì các bảng xếp hạng này giúp phụ huynh biết được trường nào là thật và trường nào là dỏm.

Soạn sách giáo khoa đã thổi còi thì đừng đá bóng

Tôi hân hạnh giới thiệu một bài phỏng vấn của tạp chí Người Đô Thị chung quanh vấn đề sách giáo khoa ở Việt Nam. Trong bài này tôi có dịp so sánh vài nét chính về cách soạn sách giáo khoa ở Úc và VN. Nói một cách ngắn gọn, tôi nghĩ Bộ GDĐT không nên đứng ra soạn sách giáo khoa, và không nên giành độc quyền xuất bản sách giáo khoa. Còn nói về nội dung của sách giáo khoa, đặc biệt những sách về văn học, sử, địa lí, xã hội, v.v. thì tôi không có hi vọng mấy.

Những chuyện khó tin trong nghiên cứu khoa học ở VN

Tôi có may mắn được tiếp xúc với nhiều tập san khoa học, bạn bè và đồng nghiệp trong nước từ Nam chí Bắc. Qua những tiếp xúc đó, tôi biết được vài chuyện (không dám nói tất cả) rất … khó tin. Khó tin nhưng hoàn toàn có thật. Những chuyện này ảnh hưởng đến cái mà tiếng Anh gọi là “credibility” của khoa học nước nhà.

Lâu đài khoa học xây trên cát

Giáo sư Alan Sokal, một nhà vật lí học có tên tuổi, nhưng ông nổi tiếng trên thế giới vì đã “sáng tác” một bài báo phản khoa học để chứng minh rằng một tập san khoa học có tiếng về văn hoá xã hội, tự mệnh danh hậu hiện đại (postmodernism) là … dỏm. Năm nay, ông ấy lại gây sóng gió với một bài báo mới trên tập san The American Psychologist, trong đó ông và một sinh viên chỉ ra rằng một hằng số về cảm xúc rất phổ biến trong tâm lí học là dỏm, rác rưởi, và ngụy tạo bởi toán học chứ chẳng có dữ liệu khoa học nào cả. Phát hiện này làm thế giới tâm lí học xôn xao.

Bàn thêm về hai chữ “university” và “college”

Nhân đọc bài báo trên VNexpress.net bàn về sự khác biệt giữa college và university, tôi muốn nói thêm cho rõ – dĩ nhiên trong phạm vi hiểu biết của tôi mà thôi. Tôi không bàn đến cách nói “go to college” hay “top colleges” (theo cách nói của người Mĩ). Tôi cũng không bàn đến chuyện các trường dù mang tên là college (như Dartmouth College, Boston College, ), mà chỉ bàn đến college và university như là một cơ cấu – structure.